Peynir Kokusu ve Barut – Mouse: P.I. For Hire İncelemesi

2023 yılında yayımlanan bir tech demo ile oyun dünyasının radarına giren Mouse: P.I. For Hire, üç yıl sonra tam sürümüyle karşımıza çıktı. Fumi Games’in elinden çıkan bu sıradışı birinci şahıs nişancı (FPS) oyunu; 1930’ların kara film estetiğini, klasik çizgi film görselliğini ve aksiyonu tek bir potada eriterek türün en özgün örneklerinden birini sunuyor.

Peki bu cesur karışım gerçekten işe yarıyor mu? Gelin yakından bakalım.

Peynirli Bir Kara Film

Oyun, Mouseburg şehrinde özel dedektif olarak çalışan fare Jack Pepper’ın hikayesini anlatıyor. Eski bir savaş gazisi ve eski polis olan Pepper, eski savaş arkadaşı şimdi ünlü bir sihirbaz olan birinin kaybolmasıyla başlayan bir soruşturmaya sürükleniyor. Hikaye zamanla nazi esinli faşist hareketlere, kayıp farelere, robotlara ve çok daha büyük bir komplo ağına uzanıyor.

Kara film türüne hakim olanlar için bu atmosfer son derece tanıdık gelecek. Femme fatalelar, yozlaşmış polisler, gizemli cinayetler ve siyasi entrikalar… hepsi burada. Hikaye, türe özgü klişeleri başarıyla yeniden üretiyor; ancak zaman zaman yapılan sosyal yorum (ırk ayrımcılığının farelere yansıtılması gibi) biraz düz kalabiliyor.

Hikayenin en büyük sorunu ise aşırı referansa olan düşkünlüğü. Oyun neredeyse her fırsatta “Jack bir faredir, fareler peynir sever” mantığıyla kurulmuş diyaloglarla, meta yorumlarla ve dönem dışı pop kültür göndermelerle bölünüyor. Bir seferinde oyun bir kara film olmayı bırakıp kendisiyle alay etmeye başlıyor; bu da hikayeye bağlanmayı zorlaştırıyor. Oyunun gerçek gücü entrika çözümünde değil aksiyonunda, ufak bölgelerinde ve dünya inşasında yatıyor. Troy Baker’ın Jack Pepper olarak verdiği ses performansı ise tartışmasız güçlü; sert ve satirik dengeyi ustalıkla kuruyor.

Dedektiflik boyutuna gelince: Seviyelerde topladığınız ipuçlarını Pepper’ın ofisindeki tahta panoya asıyorsunuz, ancak tüm süreci Jack kendisi yönetiyor. Oyuncunun aslında hiçbir çıkarım yapması gerekmiyor. Bu tasarım kararı, oyunun kendi öncülüyle çelişiyor; “dedektif” olmak yalnızca görsel bir süs olarak kalıyor.

Hareket Et ya da Öl

Mouse: P.I. For Hire’ın ana noktası, yüksek tempolu ve sürekli hareket gerektiren FPS mekaniği aslında. DOOM (2016)’dan ilham aldığı belli olan oyun, sizi durmaya değil dans etmeye zorluyor. Çift zıplama, duvar koşusu, dash ve kayma gibi hareketler sizi düşman ateşinden kaçınırken aynı zamanda saldırı pozisyonu almanıza izin veriyor.

Silah çeşitliliği tatmin edici: Başlangıç tabancasından, ikonik James Gun’a (ki bu aslında bir Thompson makineli tüfek), Devarnisher’dan (düşmanları terebentin ile eriten silah) dinamite uzanan bir silah seçeneği sizi bekliyor. Silah tekeri sayesinde bunlar arasında anlık geçiş mümkün. Özellikle James Gun, yılın en iyi oyun silahlarından biri olarak öne çıkıyor.

Bununla birlikte, silah tasarımında bazı tutarsızlıklar göze çarpıyor. Tüfek ile çift namlulu tüfek gibi bazı silahlar pratikte birbirinden ayırt edilemez hale geliyor. Üstelik oyunun ilerleyen yerlerinde bazı yeni silahlar etkisiz kalıyor, bu da silah çeşitliliği vaadini gölgeliyor. Ateş etme mekaniği de yeterince derinlikten yoksun; etraftaki çevre nesnelerini kullanmak dışında savaş sistemi daha aktif ve katmanlı bir yapıya kavuşabilirdi.

Mini boss dövüşleri; bilhassa tekrarlanan Robo-Betty karşılaşmaları, oynanışa güzel bir çeşitlilik katıyor. Her yeni aşama, öncekinden farklı bir taktik gerektiriyor. Genel zorluk dengesi de iyi ayarlanmış; normal moddaki oyuncular ilk denemede her şeyi alt etmek zorunda kalmıyor, ancak dikkatli ve hareketli kalmaları gerekiyor.

Oyunun belki de en kötü dizayn kararı ise seviye yapısının doğrusallığıyla çelişen gizli bölge yoğunluğu. Her yeni alana girdiğimde etrafı yoklamak için fazlasıyla vakit harcadım. Gizli geçitler, isteğe bağlı platformlama meydan okumaları ve saklı koleksiyon öğeleri bolca var; fakat bunları kaçırdığınızda geri dönemiyorsunuz. Bu tasarım, ilk oynanış deneyimini zaman zaman hüsrana çevirebiliyor.

Siyah ve Beyazın İçinde Kaybolmak

Mouse: P.I. For Hire’ın en dikkat çekici yönü tartışmasız görsel tasarımı. El çizimi, kauçuk hortum (rubber hose) animasyon estetiği; 1920’lerin ve 30’ların Disney ve WB çizgi filmlerini inanılmaz bir sadakatle yeniden yaratıyor. Cuphead’in açtığı yolda, Fumi Games bu estetiği üç boyutlu mekan tasarımıyla harmanlayarak kendine özgü bir formül oluşturmuş: Arka planlar ve mekanlar üç boyutlu yapılardan oluşurken, karakterler ve silahlar elle çizilmiş iki boyutlu sprite’lardan oluşuyor. Bu karma teknik, her karenin hareketli bir çizgi filmi andırmasını sağlıyor.

Küçük detaylar son derece özenli. Silahın mermi sayacında, kullandığınız silaha göre değişen küçük karakterler; yükleme animasyonları; düşman ölüm animasyonları makro ve mikro ölçekte sürekli bir keyif sunuyor. Bu detayları düşünmüş olmaları bile yakaladığınızda keyif veriyor.

Yine de noir teması, pratikte bazı sorunlara yol açıyor. Siyah-beyaz palet; koleksiyon eşyalarını ve etkileşimli nesneleri vurgulamak için görsel işaretlere dayanırken, düşmanları veya gidilecek yönü ayırt etmeyi zaman zaman güçleştiriyor. Çevreye ilk adapte olma süreci, özellikle yoğun dövüş anlarında ciddi bir dikkat gerektiriyor. Oyun çeşitli filtre seçenekleri de sunuyor; o klasik titreyen noir projeksiyon efektini ne kadar istediğinizi kendiniz ayarlayabiliyorsunuz; bu hoş bir dokunuş.

Karakter tasarımları dönemin çizgi filmlerine uygun biçimde yapılandırılmış. Karakterlerin büyük çoğunluğu iki boyutlu; bu durum onlara hem orijinal bir estetik kazandırıyor hem de zaman zaman üç boyutlu mekanlarla hafif bir uyumsuzluk yaratıyor.

Ses ve Müzik ile Dönemin Ruhu

Oyunun müzikal kimliği, görsel tasarımıyla aynı seviyede başarılı. Büyük caz orkestrası ve noir atmosferini yansıtan orijinal soundtrack, her sahnede zamanın ruhunu mükemmel biçimde yansıtıyor. Aksiyondaki yoğun ritimden, Pepper’ın ofisine döndüğünüzde çalan melankolik melodilere kadar müzik sürekli olarak deneyimi derinleştiriyor.

Indiana Jones and the Great Circle oyununda Indiana Jones’u ve The Last of Us oyununda Joel’i seslendiren Troy Baker’ın Jack Pepper seslendirmesi ikna edici ve güçlü. Karakterin sarkastik yorumları, kuru mizahı ve derin adamlığı Baker sayesinde inandırıcı bir ses buluyor. Diğer karakterlerin seslendirmeleri de genel olarak kaliteli, ancak bazı diyaloglardaki zayıf yazım, seslendirme performansını geri planda bırakabiliyor.

Ses efektleri de genel olarak başarılı. Silah sesleri -özellikle James Gun- güçlü ve tatmin edici. Yalnızca tüfeğin sesi biraz zayıf kalıyor; ağır bir silahtan beklediğiniz tok ve sert sesi vermek yerine hafif bir çıtırtıya kaçıyor. Düşman ölüm seslerinin ve komik patlama efektlerinin kauçuk hortum estetiğiyle entegrasyonu ise son derece başarılı.

Oyunun Türkçe arayüz ve altyazı ile oyunculara sunulması Türk oyuncular açısından keyifli bir deneyim sunuyor. Oyun, 16 Nisan’da oyuncularla buluşacak. Şimdiden Steam’den satın alabilirsiniz. İyi oyunlar.