Edebiyat

Para Basmak Çıktı! Diskdünya Bankacılık ile Tanışıyor

Terry Pratchett‘ın 5. Sanayi Devrimi romanı Para Basmak artık raflarda! Sen gidip de nizamnameye uygun koşullarda saklanmış pullarla dolu postanenin başına bir dolandırıcı atarsan o işin sonu bankada biter…

Normalde çoğu Diskdünya romanını okumak için ondan önce çıkmış romanları okumanıza gerek yoktur. Herhangi bir kitabı alın ve bu maceraya atılın. Benim Diskdünya ile tanışmam Mort sayesinde oldu. Fakat Hareketli Resimler veya Muhafızlar! Muhafızlar! da çok hoş karşılar sizi, eminim. Tabii her daim serinin ilk kitabı Büyünün Rengi de iyi bir tercih olacaktır.

Fakat Para Basmak, ilk kitap olmak için uygun bir tercih gibi durmuyor. Zira hikayenin ana karakteri Postane kitabında tanıştığımız Nemly von Lipwig. Nemly’nin ne hin, ne sahtekar, ne anasının gözü olduğunu öğrenmeden onun açtığı bir bankaya aynı gözle bakmanız mümkün olmaz sanırım. Dolayısıyla Para Basmak ikinci kitabınız olsun, siz önce Postane’yi okuyun bence.

Postane’yi okuyup da gelmiş olan okurlarımız ise Nemly’nin hikayesinin nereye gideceğini zaten ilk kitapta görmüştü. İşte o öngördüğümüz banka nihayet açılıyor. Ankh-Morpork bozuk para devrini geride bırakarak kağıt banknotlara geçiyor. Fakat tabii ki bu romanda şehrin yaşayacağı tek değişiklik bu olmayacak.

432 sayfalık romanın çevirisini tabii ki çok sevgili Niran Elçi yaptı. Bu sayede Para Basmak’ı ilk kez Türkçe okuma şansımız oldu. DeliDolu Yayınları tüm Diskdünya romanlarını dilimize kazandıracağına söz vermişti. Sözlerini de tutuyorlar. Hatta 2023 yayın kataloglarında bulunan tüm Pratchett romanlarını yayımladılar bile. Geriye çok az roman kaldı. Ne yazık ki maceranın sonu yaklaştı.

Para Basmak’ın tanıtım yazısı şu şekilde:

Parayı para çeker.

Hayalî evrenlerin azametli mucidi Sör Terry Pratchett’ın benzersiz yaratımı “Diskdünya”nın ilk kez Türkçeye çevrilen otuz altıncı kitabı Para Basmak, kallavi bir ekonomik sistemi baştan yaratmaya çalışan, Monopoly oyunu tadında bir roman.

Dünya çapında 100 milyonun üzerinde satan kırk bir kitaplık serinin, eski köye yeni âdet getirme ustası Nemly von Lipwig’le şenlenen bu parıl parıl parlayan macerası, “Sanayi Devrimi” alt serisinin de beşinci halkası.

Kadim kent Ankh-Morpork’u modern parasal döngülere sokarak kırılgan dünyamıza fantastik bir finansal perspektiften bakmamızı sağlayan Pratchett bu romanında, madeni paradan gıcır gıcır banknotlara geçişin tarihini arkasına alarak yine son derece komik, bir o kadar da ironik bir öykü anlatıyor.

Bankada sürekli yeni hesaplar açılıyordu. Neden? Güven yüzünden mi? Dürüstlük? Tutumluluk dürtüsü? “Değer” denebilecek herhangi bir şey yüzünden mi? Hayır! Lipwig yüzündendi! Bay Bent’in daha önce hiç görmediği ve bir daha da görmek istemediği tipler kutulara, kumbaralara, yastık altlarına hatta çoraplara doldurdukları paralarla bankaya akın ediyordu! Hatta bazen söz konusu çorapları ayaklarına giyerek! Kimilerinin dediği gibi; şans, şansa yer açanların ayağına gelirdi çoğu zaman. Kendisindeki şeytan tüyünün fena hâlde farkında olan Nemly von Lipwig de her daim turnayı gözünden vuranlardandı. Darağacının ucundan Postane Genel Müdürlüğü görevine ha?.. Ne şans ama! Gerçi, eski dostumuz için Postane, sadece bir staj yeri sayılırdı artık! Çünkü şimdi “şans” yeniden Nemly’nin kapısını çalıyor. Üstelik epeyce havalı bir kuruma, Kraliyet Darphanesi’nin başına “atanarak” gerçekleri çok daha yakından görme mertebesine yükseliyor; zira işin içinde bu kez tonlarca altın, altına duyul(amay)an güven, asla güvenilmeyecek kodamanlar ve bir de Bay Cırtak var. “Dürüst birini kandıramazsınız” diyen biri, dürüst biri değildir. Lipwig de bunu biliyordu şüphesiz. Çünkü eskiden basit, parlak camı “elmas” diye yutturabilecek hünerde bir dolandırıcıydı. Bilmediği şey, en büyük dolandırıcıların bizzat en büyük para babaları olmasıydı… Ekonomik düzenin yeniden kurulması esnasında yaşanan “derin” dönüşümü ve bu uğurda feda edilen paha biçilemez şeylerin ardında bıraktıklarını kıvrak bir mizahla eleştiren Para Basmak; elimizde, avucumuzda ve hatta “yastık altı”mızda neyimiz varsa türlü numaralarla göz dikenlere külahını ters giydiren, zekice kaleme alınmış bir roman. Ama kimbilir, belki çoraplarına bankalardan fazla güvenenler haklıdır!

Kitabın ilk 17 sayfasına bir göz atmak isterseniz tadımlığına buradan ulaşabilirsiniz.

Bu İçeriğe Oy Verin

İlgili Makaleler

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu

Log In

Forgot password?

Forgot password?

Enter your account data and we will send you a link to reset your password.

Your password reset link appears to be invalid or expired.

Log in

Privacy Policy

Add to Collection

No Collections

Here you'll find all collections you've created before.