John Carpenter’ın Kıyamet Üçlemesi’nin son halkası üçleme denmesinde devamlılık söz konusu sadece birtakım delirme olayları, In the Mouth of Madness (Deliliğin Ağzında) ile nihayet delirme kısmında tam delirmeli bir film. The Thing’in biyolojik dehşetini ve çok işlediği metinleri ya da Prince of Darkness’ın kuantum-teoloji harmanını bir kenara bırakın; bu film olayı direkt zihnin ve gerçekliğin tabanını söküp atmaya getiriyor. Stephen King tarzı çok satan popüler kültür yazarlığını, Lovecraftvari kozmik korkuyla ve tam anlamıyla bir meta-kurgu kâbusuyla birleştirmiş adamlar.
Film boyunca kafama takılan, üzerine saatlerce konuşulacak ana hatlar kısaca şöyle şekillendi:
Gerçeklik Artık Bir Yayın Hakkı, Kurgu da Doğrudan Virüs
Sutter Cane’in kitapları piyasayı sallayan sıradan ucuz korku romanları yazarı aynı zamanda okuyan herkesin biyolojisini, hafızasını ve hatta yaşadığı kasabanın coğrafyasını kökten değiştiren birer virüs. İnsanlar sayfaları çevirdikçe dişleri dökülmeye, kişilikleri deforme olmaya ve etraflarındaki dünya Lovecraftvari birer hilkat garibesine dönüşmeye başlıyor. Modern dünyada kitleleri peşinden sürükleyen devasa akımlar, popüler kültür çılgınlıkları ya da kitleleri peşinden koşturan ideolojiler de tam olarak bu değil mi zaten? Kurguyu yazan kalemi eline geçirdiğinde, evrenin kendisini de yeniden yazıyorsun. Cane de tam olarak bunu başarıyor; insanlığın ortak bilinçaltını ele geçirip yeni bir tanrı yaratıyor ve tanrının evreninde artık fiziksel yasaların bile bir hükmü kalmıyor.
John Trent ve Rasyonalizmin Duvara Çarpışı
Sam Neill’ın canlandırdığı John Trent karakterine ilk başta tam bir sigorta müfettişi kafasıyla bakıyorsun: “Ya bu Sutter Cane olayı büyük ihtimalle devasa bir pazarlama taktiği, ortada deli falan yok, adamlar şov yapıp iyi para basıyor” mantığıyla yaklaşıyor olaya. Ama haritada olmayan lanet köprüden geçip Hobb’s End kasabasına adım attığı andan itibaren, keskin mantık duvarı tuğla tuğla dökülmeye başlıyor. Lovecraft kozmik korkusunun en fena yanı da bu zaten: İnsan aklı, evrenin gerçek doğasıyla yüzleştiği anda hayatta kalamıyor, direkt deliriyor. Trent, mantığıyla açıklamaya çalıştığı her şeyin aslında kendisini Sutter Cane’in romanının başrolüne hazırlayan birer senaryo maddesi olduğunu çok ama çok geç fark ediyor. Caddelerde insanların birbirine “Sutter Cane okuyor musun?” diye sorması da işin tarikatlaşan, kitlesel cinnet boyutunu çok net özetliyor.
Sinema Salonundaki Final
Ve gelelim filmin en kafa yemeli yerine… John Trent sığınaklardan, delilikten, kasabanın cehenneminden bir şekilde sıyrılıp büyük şehre dönüyor. Sokaklar salyalı, mutasyona uğramış, Sutter Cane’in yeni dünya düzenini bekleyen insanlarla dolu. Trent kendini bir sinema salonuna atıyor. Perdede ne oynuyor peki? Bizim iki saattir izlediğimiz In the Mouth of Madness filminin ta kendisi!
Trent, sinema koltuğunda oturmuş, ekrandaki kendi hayatını, yaşadığı bütün kâbuzu izliyor. Ve ne yapıyor biliyor musun? Kendi kendine kahkahalarla gülmeye başlıyor. İşte o an halka kusursuz bir şekilde kapanıyor. Trent kurtulduğunu sanarken aslında romanın son sayfasına geldiğini fark ediyor. İşin daha da garibi, biz koltuğumuzda oturan izleyiciler de o an anlıyoruz ki; biz de aslında sinema salonundaki koltuğa yaslanmış, Sutter Cane’in (veya John Carpenter’ın) yazdığı bu kurguyu tüketen karakterlerden farksızız. Kitabı okuduk ve artık çok geç.
Pulp korkuyu alıp meta-kurguyla bu kadar zekice harmanlayan başka bir film izlemek her gün nasip olmuyor. Sinema salonunda kahkahayı patlattığı andan itibaren insanın zihninde sistemin çarkları gıcırdaymaya devam ediyor. 4/5
