Bugün sizlerle birlikte eski, tozlu VHS filmlerinin arasına dalıyor ve hayallerine doğru bir yolculuğa çıkıyoruz. Bisikletlerimize atlayıp, arka bahçede hurdalardan uzay gemisi yaptığımız o büyülü 80’ler dönemine, Joe Dante’nin yönetmen koltuğunda oturduğu Explorers (Genç Kaşifler) filmine gidiyoruz.
Eğer siz de gece gökyüzüne bakıp “Acaba orada kimler var?” diye soran, rüyalarında fantastik dünyalar gören o çocuklardan biriyseniz, kemerlerinizi bağlayın. Çünkü Thunder Road kalkışa geçiyor!
Rüyalarda Çizilen Devre Şemaları
Film, tam da bizim gibi bir “geek” olan Ben Crandall’ın (genç Ethan Hawke) rüyalarıyla başlıyor. Ben, bilimkurgu filmleriyle yatıp kalkan, yıldızların ötesini düşleyen bir çocuk. Ancak o, sadece hayal kurmakla kalmıyor; rüyalarında gördüğü tuhaf ve karmaşık devre şemalarını uyanır uyanmaz defterine çiziyor.
İşte tam bu noktada devreye çocukluk arkadaşı, dahi çocuk Wolfgang Müller (rahmetli River Phoenix) giriyor. Wolfgang, Ben’in çizdiği bu şemaları o dönemin efsanesi Apple IIc bilgisayarında kodluyor ve ikili, yerçekimine meydan okuyan, enerji baloncuğu yaratan bir teknoloji keşfediyor. Gruba, zorbalardan kaçarken onlara katılan ve mekanik işlerden anlayan dışlanmış çocuk Darren Woods (Jason Presson) da eklenince, muhteşem üçlümüz tamamlanıyor.
- Frp Notu: Bu üçlünün dinamiği, masada oynadığımız bir FRP partisinin başlangıç hikayesi gibi değil mi? Hayalperest (Bard/Wizard), Dahi (Artificer) ve Sokak Çocuğu (Rogue) bir araya gelip imkansızı başarıyor.
Çöplükten Doğan Efsane: “Thunder Road”
Explorers’ın ilk yarısı, bir çocuğun hayal gücünün en tatlı, en maceracı hali. Kendi uzay gemilerini inşa etme süreci, filmin kalbinin attığı yer. Çöplükten buldukları eski bir lunapark vagonunu (Tilt-A-Whirl), çamaşır makinesi parçalarını ve eski televizyon tüplerini kullanarak inşa ettikleri Thunder Road, sinema tarihinin en samimi, en “bizden” uzay gemilerinden biri.
“Uzaya gitmek için milyon dolarlık roketlere ihtiyacımız yok; biraz lehim, bolca hayal gücü ve birkaç hurda parçası yeter.”
O gemiye atlayıp, görünmez bir güç kalkanı içinde mahallenin üzerinde süzüldükleri o sahneler, 80’lerin o “çocuklar dünyayı kurtarabilir” temasının zirve yaptığı anlardır. İzlerken içinizdeki o maceracı çocuğun uyanmaması elde değil.
Uzaylılar, Pop Kültür ve Üçüncü Perde
Gelelim filmin her zaman tartışılan meşhur üçüncü perdesine. Uzaya çıkıp sonunda rüyaların kaynağına ulaştıklarında karşılaştıkları şey, ne korkunç yaratıklar ne de bilge uzaylılardır. Karşılarında dünyayı televizyon yayınlarından (reklamlar, eski filmler, çizgi filmler) öğrenmiş, kafası fazlasıyla karışık, hiperaktif iki uzaylı ergen bulurlar: Wak ve Neek.
Film burada aniden ton değiştirir. Büyülü ve gizemli bir Spielbergvari maceradan, absürt bir Joe Dante komedisine dönüşür. Birçok eleştirmen bu ton kaymasını filmin zayıf noktası olarak görse de, aslında burada harika bir alt metin yatar: Uzaylılar da en az bizim kadar kafası karışık, pop kültür bağımlısı ve ebeveynlerinden fırça yiyen çocuklar olabilir.
Filmin Güçlü ve Zayıf Yönleri:
| Artılar | Eksiler |
|---|---|
| Muazzam Bir Başlangıç: Çocukluk masumiyetini ve keşfetme arzusunu harika yansıtıyor. | Tutarsız Ton: Üçüncü perdedeki ani komediye geçiş herkesi tatmin etmeyebilir. |
| Oyunculuklar: Ethan Hawke ve River Phoenix’in ilk büyük rolleri; kimyaları inanılmaz. | Aceleye Getirilmiş Final: Stüdyo baskısı nedeniyle filmin sonu vizyon tarihine yetişmek için biraz kırpılmış. |
| Müzikler: Jerry Goldsmith’in efsanevi müzikleri filme tam bir uzay operası havası katıyor. |
Son Söz:
Explorers, kusursuz bir film değil. Hatta çekim süreci stüdyo tarafından aceleye getirildiği için yönetmen Joe Dante’nin bile “tamamlanmamış” olarak gördüğü bir eser. Ancak kusurlarına rağmen, kalbi kadar doğru bir yerde atıyor ki, bu filmi sevmemek elde değil.
Bilgisayar ekranında yeşil yazılarla akan kodların büyüleyici olduğu, arka bahçede maceraların bitmediği o güzel günlere yazılmış bir aşk mektubu adeta. Eğer içinizdeki gökyüzüne bakan çocuğu bir yerlerde unuttuysanız, Thunder Road‘a bir bilet alın ve Explorers’ı tekrar izleyin. Zarlarınız hep yüksek gelsin, hayalleriniz sizi hep yıldızlara taşısın. Görüşmek üzere!
